غياث الدين بن همام الدين الحسيني ( خواند امير )
196
تاريخ حبيب السير في أخبار افراد البشر ( فارسي )
سيسور كه شمه از حال ايشان در اثناء قضاياء اولاد جغتاى خان مذكور شده غبار نقار مرتفع گشت و ميسور صلاح در آن ديد كه از آب آمويه گذشته در متنزهات ديار خراسان ساكن گردد بنابر آن يكى از مخصوصان خود را با تحف و تننسوقات فراوان بدرگاه اولجايتو - سلطان فرستاد و داعيه كه نموده بود پيغام داد سلطان محمد ايلچى او را بعواطف بيحد بنواخت و جهة ميسور تبركات لايقه ارسال فرموده شاهزاده را مخير ساخت كه در هرموضع از آنولايات خواهد توطن نمايد و ميسور بباد غيس شتافته در صحراء قاوس علم اقامت مرتفع گردانيد . گفتار در بيان وفات اولجايتو سلطان و ذكر بعضى از اكابر زمان آن پادشاه عاليشان سلطان محمد خدابنده در اواخر ايام حيات روزى بعزم شكار سوار شد و بعد از اقامت مراسم صيد بسلطانيه بازگشته چون دو هفته بر آن قضيه بگذشت مزاج شريفش از نهج اعتدال انحراف يافت و مرضى صعب روى نموده اطبا در معالجه سعى موفور بظهور رسانيدند و آن عارضه روى بانحطاط آورده و در آن اثنا پادشاه بحمام رفت و خود را صحيح تصور فرموده باكل اغذيه غليظه مبادرت نمود و مرض نكس كرده درين كرت مهم از مداوا اطبا درگذشت و اركان دولت از صحت مأيوس گشته رسولان جهة طلب شاهزاده ابو سعيد ارسال داشتند تا قبل از حلول واقعه ناگزير بدار الملك پدر خويش رسيده مالك تاج و سرير گردد اما اين مدعا بحصول نه پيوست و فى سنهء ست عشر و سبعمائه در شب عيد فطر سلطان محمد خدابنده رخت سفر آخرت بربست امرا و اركان دولت بعد از تقديم تجهيز تكفين بر نهج شرع سيد المرسلين آن پادشاه به او داد و دين را در بلده سلطانيه بگنبدى كه از مستحدثاتش بود دفن كردند و باطعام فقرا و مساكين پرداخته جهة ترويج روح شريفش ختمات كلام ملك علام بجاى آوردند از جمله آثار آنخسرو جمشيد اقتدار يكى بلدهء سلطانيه است و آن شهر را مربع وضع نموده بودند و طول هرديوارى از اركانش پانصد گز بود و يك دروازه و شانزده برج داشت و ديوار قلعه از سنك تراشيده مرتب شده بمرتبهء پهناور آمده كه بر زبر آن چهار سوار پهلوى هم اسب ميراندند و گنبدى كه مقبرهء آن پادشاه عاليجاه است و در درون آنشهر ساخته شده قطر آن شصت گز و ارتفاعش صد و بيست گز است و ايضا باهتمام اولجايتو - سلطان در سلطانيه مساجد و خوانق و دار القرأة و دار الحديث و دار السيادة و مدرسه بتكلف ساخته و پرداخته آمد و در آن بقعهء شريفه شانزده مدرس و معبد و دويست طالب علم موظف بودند و ايضا شهر سلطان آباد در پاى كوه بيستون و شهر اولجايتو آباد در موغان در كنار دريا از مستحدثات آن پادشاه سعادت انتما است و چون سلطان محمد بصحبت علما و